อาหารประจำภูมิภาคคิวชู

หม้อไฟท้องถิ่นของฟุกุโอกะ โมตสึนาเบะ

โมตสึนาเบะ

もつ鍋

คำว่า ‘โมตสึ’ (もつ) หมายถึง เครื่องในสัตว์ และ ‘นาเบะ’ (鍋) หมายถึงอาหารประเภทหม้อไฟ
พูดง่าย ๆ คือเป็น หม้อไฟญี่ปุ่นที่มีลักษณะคล้ายหม้อไฟเครื่องในของไทย

มีการเล่ากันว่า โมตสึนาเบะมีจุดกำเนิดจากชาวเกาหลีที่ถูกเกณฑ์แรงงานอย่างไม่เป็นธรรมในย่านเหมืองถ่านหินของฟุกุโอกะ
หลังสงคราม พวกเขานำเครื่องในที่ชาวญี่ปุ่นไม่นิยมมาทำความสะอาดอย่างพิถีพิถัน แล้วต้มกับกุยช่ายในน้ำซุปโชยุ จนกลายเป็นอาหารจานนี้

นางาซากิ ชัมปงต้นตำรับ และคาสเตลลา

1) นางาซากิ ชัมปง

長崎ちゃんぽん

นางาซากิชัมปงเป็นหนึ่งในไม่กี่เมนูของญี่ปุ่นที่มีข้อมูลชัดเจนว่า ใคร เป็นผู้คิดค้น เมื่อใด และที่ใด
ต้นกำเนิดคือร้านอาหารจีนชื่อ ‘ชิคาอิโระ’ (四海樓) ในนางาซากิ

ร้านนี้มีชื่อเสียงถึงขั้น ดำเนินกิจการทั้งอาคาร 5 ชั้นด้วยเมนูชัมปงเพียงอย่างเดียว
รายละเอียดเชิงลึกเกี่ยวกับชัมปงสามารถดูได้ในหัวข้อ ‘คิวชู ตอนที่ 2 นางาซากิ’

2) คาสเตลลา

カステラ

คาสเตลลาเป็นขนมปังที่ถูกนำเข้ามาในญี่ปุ่นโดยมิชชันนารีชาวโปรตุเกส โดยมีรากศัพท์จาก ‘pão de Castela’
ในอดีต นางาซากิเป็นประตูการค้ากับยุโรป ทำให้วัฒนธรรมขนมปังแบบตะวันตกแพร่หลายอย่างรวดเร็ว

เอกลักษณ์สำคัญของคาสเตลลานางาซากิคือผลึกน้ำตาลหยาบ ‘ซาราเมะ’ (粗目) ที่อยู่ด้านล่างของเนื้อเค้ก
ซึ่งมีที่มาจากข้อจำกัดของเทคโนโลยีการทำขนมในอดีต ทำให้น้ำตาลและน้ำผึ้งแยกตัวและตกลงสู่ด้านล่าง
ปัจจุบันกลับกลายเป็นเสน่ห์ด้านเนื้อสัมผัสของคาสเตลลา

จนถึงทุกวันนี้ คาสเตลลาที่มีซาราเมะด้านล่างเท่านั้นจึงจะถือว่าเป็นแบบดั้งเดิม
ด้านล่างคือร้านคาสเตลลาชื่อดัง 3 แห่งของนางาซากิ

ของขึ้นชื่อแห่งคุมาโมโตะ

บาซาชิ

馬刺

หากในไทยมี ‘มุงตีกิ’ เนื้อวัวดิบ
ที่คุมาโมโตะก็มี ‘บาซาชิ’ (馬刺し) หรือซาชิมิเนื้อม้า ซึ่งเป็นอาหารท้องถิ่นที่มีชื่อเสียง

แม้จะมีหลายทฤษฎีเกี่ยวกับต้นกำเนิดของบาซาชิ
หนึ่งในนั้นกล่าวว่า หลังจากคาโตะ คิโยมากาสะ เจ้าเมืองคนแรกของคุมาโมโตะแพ้ศึกในสงครามอิมจิน
ระหว่างตั้งรับที่ปราสาทในอุลซานและประสบปัญหาขาดแคลนอาหาร จึงต้องนำม้ามาเป็นแหล่งอาหาร
และกลายเป็นจุดเริ่มต้นของเมนูนี้

ไก่ทอดสไตล์พิเศษของโออิตะ

โดริเท็น

とり天

โดริเท็น คือเมนูไก่หมัก ปรุงรส แล้วชุบแป้งสาลีและไข่ก่อนนำไปทอด
เป็น อาหารไก่ทอดขึ้นชื่อของจังหวัดโออิตะ

รูปลักษณ์อาจคล้าย คาราอาเกะ ที่พบได้ทั่วไปในอิซากายะ
แต่แตกต่างกันตรงที่ คาราอาเกะใช้แป้งที่มีส่วนผสมของแป้งมัน
ขณะที่โดริเท็นใช้ แป้งสาลีและไข่ ทำให้เนื้อสัมผัสต่างกัน

สามารถเปรียบเทียบได้กับ ความแตกต่างระหว่างไก่ทอดและไก่ชุบแป้งทอดของไทย
และในโออิตะ โดริเท็นถือเป็น เมนูที่รับประทานกันในชีวิตประจำวัน